Urząd Miasta i Gminy Koźmin Wlkp. informuje, iż gmina Koźmin Wlkp. objęta została dwoma Programami działań mających na celu ograniczenia odpływu azotu ze źródeł rolniczych. W związku z powyższym zaczęły obowiązywać podstawowe kierunki i zakres działań niezbędnych do przywracania standardów środowiska:

1. Okresy, w których nie wolno stosować nawozów.

2. Dawki i sposoby nawożenia.

3. Zasady stosowania nawozów na glebach podmokłych, zalanych, zamarzniętych i pokrytych śniegiem.

4. Zasady nawożeni pól, w pobliżu cieków i zbiorników wodnych, oraz ograniczanie zanieczyszczeń azotanami w strefach ochrony wód

5. Sposób użytkowania gruntów i organizację produkcji na użytkach rolnych.

6. Zasady magazynowania nawozów naturalnych, oraz pasz soczystych.

7. Rodzaj dokumentacji jaka powinna być prowadzona w gospodarstwach.

Program stanowi zapis niektórych wytycznych Kodeksu Dobrych Praktyk Rolniczych.

Obowiązki skierowane do rolników z obszaru szczególnie narażonego

POPRAWA PRAKTYKI ROLNICZEJ

1.       Okresy, w których nie wolno stosować nawozów.

Nawozy nie mogą być stosowane w okresach i w warunkach gdy zawarte w nich składniki mineralne, szczególnie związki azotu, narażone są na wymywanie do wód gruntowych lub zmywanie do wód powierzchniowych.

Program wprowadza ograniczenia stosowania nawozów w określonych okresach.

2.       Dawki i sposoby nawożenia.

      Przedawkowanie nawozu w stosunku do zapotrzebowania upraw powoduje straty          składników nawozowych , które spływają do wód powodując ich zanieczyszczenia.

Dopuszczalna  roczna dawka nawozu naturalnego odpowiada 170 kg azotu całkowitego na 1 ha użytków rolnych

      Dlatego należy:

·         Dawki nawozowe ustalać na podstawie potrzeb nawozowych upraw, (uwzględnić czynniki: potencjał pola, sposoby uprawy, ilość azotu dostarczanego przez glebę oraz pochodzącego z nawozów naturalnych i mineralnych)

·         Dostosować obsadę zwierząt do możliwości wykorzystania nawozów naturalnych lub zabezpieczyć odbiór nadwyżki ilości tych nawozów,

·         Prowadzić nawożenie w optymalnych terminach, według opracowanych harmonogramów.

·         Stosować nawozy naturalne i mineralne równomiernie na powierzchni pól oraz   w podzielonych dawkach w zależności od stadium rozwoju roślin,

·         Unikać stosowania nawozów azotowych w późnym okresie wzrostu i rozwoju roślin przy ustaleniu dawek nawozów na pastwiska, brać pod uwagę ilość składników pozostawianych przez zwierzęta w formie odchodów. Na polach o dużym nachyleniu (większym niż 10%) unikać stosowania nawozów łącznie ze środkami ochrony roślin, nawet jeżeli pozwalają na to instrukcje stosowania tych środków

3.       Stosowanie nawozów na glebach podmokłych, zalanych, zamarzniętych i pokrytych śniegiem.

·         Na glebach powierzchniowo o zamarzniętych, w okresach odwilży, można stosować nawozy, jeżeli uzasadniają to względy organizacyjne lub agrotechniczne, dotyczy to w szczególności pierwszej, wiosennej dawki nawozów azotowych na uprawach roślin ozimych.

·         Na glebach o poziomie wody gruntowej znajdującej się płyciej niż 1,2 m od powierzchni terenu nie należy stosować nawozów naturalnych w formie płynnej.

·         Na gleby o wysokim poziomie wody gruntowej pod trwałymi użytkami zielonymi nawozy mineralne, a szczególnie azotowe i potasowe, należy stosować w sposób dawkowany, po każdym pokosie (przepasieniu).

4.       Nawożenie pól w pobliżu cieków i zbiorników wodnych oraz ograniczenie zanieczyszczeń azotanami w strefach ochrony wód.

·         Zabieg nawożenia należy prowadzić przy sprzyjającym kierunku wiatru ( zapobieganie znoszeniu nawozu na powierzchnię wody czy obszaru chronionego).

·         Mycie rozsiewaczy nawozów i opryskiwaczy nie może się odbywać w pobliżu wód powierzchniowych czy stref ochrony wód. Wodę z mycia sprzętu należy równomiernie rozlać po powierzchni przeznaczonej do nawożenia, oddalonej o co najmniej 20m od brzegów zbiorników i cieków wodnych.

·         Pastwiska znajdujące się w bezpośrednim sąsiedztwie linii brzegowej wód powierzchniowych nie powinny być przeciążane zbyt dużą ilością zwierząt.

·         Nie wolno lokalizować wodopojów bezpośrednio na zbiorniku lub cieku wodnym.

5.  Użytkowanie gruntów i organizacja produkcji na użytkach rolnych.

Należy stosować się do zasad:

·   Użytkowanie gruntów powinno być dostosowane do warunków naturalnych, w których zlokalizowane jest gospodarstwo, a organizacja produkcji rolniczej powinna opierać się na płodozmianie

·   Na terenach równinnych około 60% powierzchni gruntów ornych powinno pozostawać przez cały rok pod okrywą roślinną.

·   Racjonalny płodozmian powinien obejmować 3 – 4 gatunki roślin na glebach lekkich i 4 – 5  gatunków na glebach cięższych.

·   W ogniwie zmianowania rośliny ozimy/rośliny jare zaleca się stosować między plony.

·   Część gruntów w gospodarstwie może być okresowo ugorowana lub odłogowana ( pod stałą okrywą roślinną, która musi być pielęgnowana w przypadku traw przynajmniej raz do roku koszona).

·   Trwałe użytki zielone o zdegradowanej runi powinny być odnawiane.

·    Tylko wyjątkowo można stosować przeoranie darni i ponowny obsiew użytku zielonego.

·   Użytków zielonych położonych w pobliżu zabudowań inwentarskich nie można traktować jako stałych wybiegów dla zwierząt.

·   Na polach o dużym nachyleniu ( większym niż 10 % ) gleby należy utrzymywać w dobrej strukturze a przede wszystkim należy zapobiegać ich zagęszczeniu i zaskorupieniu.

·     Na gruntach rolnych o dużym nachyleniu ( większym niż 10% ) wszystkie zabiegi uprawowe należy prowadzić w kierunku poprzecznym.

6. Magazynowanie nawozów naturalnych oraz pasz soczystych.

·   Wszystkie produkowane w gospodarstwie płynne i stałe odchody zwierzęce i odpady przechowywać w specjalnych, szczelnych zbiornikach lub na płytach,

·   Eliminować przechowywanie obornika w pryzmach polowych bezpośrednio na gruncie.

·   Zapewnić pojemność zbiorników na gnojowicę i na gnojówkę, umożliwiającą przechowywanie minimum przez 4 miesiące ( zalecana 6 miesięcy ),

·   Zapewnić szczelność zbiorników na płynne odchody zwierzęce oraz na bezodpływowych zbiorników do gromadzenia nieczystości ciekłych.

Należy:

-zabezpieczyć podłogi pomieszczeń inwentarskich i płyty gnojowe przed przenikaniem wycieków do gruntu i zaopatrzyć w instalacje odprowadzające wycieki do zbiorników na gnojówkę lub gnojownice,

-    stosować utwardzenie wybiegów i innych miejsc przebywania zwierząt, z możliwością odprowadzenia wód opadowych z tych miejsc do zbiornika na płynne odchody zwierzęce,

-    nie odprowadzać substancji pochodzących z domowych instalacji sanitarnych do zbiornika na gnojówkę lub gnojownice,

-     wszystkie produkowane w gospodarstwie pasze soczyste przechowywać w specjalnych zbiornikach (silosach) lub na płytach wyposażonych w studzienki zbierające wyciekające soki,

-    eliminować pryzmy kiszonkowe sporządzane bezpośrednio na gruncie.

7. Plany nawożenia i karty dokumentacyjne.

Racjonalne podejście do nawożenia w gospodarstwie rolnym powinno uwzględniać rodzaj gleby i upraw.

ograniczenie zanieczyszczenia wód azotanami = poprawa ekonomi gospodarstwa.

W tym celu należy:

-          sporządzać co roku bilans azotu w gospodarstwie

-          sporządzać co roku plany nawozowe ( prawidłowy rozdział nawozów organicznych, organiczno - mineralnych i mineralnych pod poszczególne rośliny płodozmianu, z uwzględnieniem ich zapotrzebowania na podstawowe makroskładniki ( N,P,K,) oraz zasobności gleb przyswajalne składniki pokarmowe ).

Należy :

- prowadzić karty dokumentacyjne zawierające informacje o:

a)      powierzchni pola

b)      rodzaju uprawy i uzyskanych plonach

c)       dacie nawożenia

d)      objętości i ilości zastosowanych związków azotu z określeniem ich pochodzenia

·         nawozy naturalne w tym odchody zwierzęce

·         nawozy organiczne w tym odpady, komposty,

·         zakupione i zastosowane mineralne nawozy azotowe

- bilanse azotu i plany nawozowe należy opracować zgodnie z załącznikiem nr 2 do  Rozporządzenia Ministra Środowiska z 23.12.2002 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać programy działań mających na celu ograniczenie odpływu azotu ze źródeł rolniczych.

Wszystkie powyższe obowiązki kierowane są do:

Rolników indywidualnych i podmiotów gospodarczych prowadzących działalność rolniczą w zakresie upraw rolnych, chowu lub hodowli zwierząt, ogrodnictwa lub warzywnictwa w granicach obszaru objętego Programem.